ควาจริงไม่ลับ

บริหารธุรกิจอย่างไรไม่ให้เจ๊ง บทที่ 6 วิธีออกหุ้นบุริมสิทธิ 2 (หนังสือ เฉพาะคนอยากทำธุรกิจ เล่ม 1)

หลังจากบริษัท ยาสัตว์ยิ่งเจริญ จำกัด ก่อตั้งขึ้นเรียบร้อย ผมมีโอกาสพบกับทนายของลูกค้าคนหนึ่ง และหลุดปากพลั้งเผลอถามไปว่า บริษัทที่ก่อตั้งขึ้นแล้ว หากจะประกาศเพิ่มทุน โดยออกหุ้นใหม่เป็นหุ้นบุริมสิทธิสามารถจะทำได้หรือไม่

ทนายคนนั้นตอบกลับมาว่า ทำได้ กฎหมายไม่ได้ห้ามไว้ ใครๆ เขาก็ทำกันทั่วบ้านทั่วเมือง

นาทีนั้นผมรู้สึกถูกตบเข้าที่หน้าอย่างจัง ในใจคิดแต่ว่า ทนายคนก่อนมันบอกให้กูปิดบริษัท และนี่กูก็ปิดไปแล้ว ไปเปิดบริษัทใหม่ มันบอกว่าทำไม่ได้ และเราต้องจ่ายค่าจดทะเบียนให้กับมัน ความจริงมันคืออะไรกันแน่

ผมคุยกับทนายคนใหม่ไปได้ซักพัก ทนายคนใหม่ก็บอกว่า การเพิ่มทุนบริษัทต้องได้รับมติพิเศษจากที่ประชุมผู้ถือหุ้นใหญ่

ความหมายของมติพิเศษคือต้องจัดประชุมผู้ถือหุ้นใหญ่ ตามมาตรา 1194

มาตรา ๑๑๙๔ การใดที่กฎหมายกำหนดให้ต้องทำโดยมติพิเศษ ที่ประชุมใหญ่ต้องลงมติในเรื่องนั้นโดยคะแนนเสียงข้างมากไม่ต่ำว่าสามในสี่ของจำนวนเสียงทั้งหมดของผู้ถือหุ้นที่มาประชุมและมีสิทธิออกเสียงลงคะแนน

โดยวาระในการประชุมให้แถลงแจ้งให้ที่ประชุมรับทราบอย่างชัดเจน ว่าจะออกหุ้นบุริมสิทธิจำนวนกี่หุ้น และบุริมสิทธิคืออะไร เช่น จ่ายเงินปันผลหุ้นละ 2 บาท ทุกปีที่บริษัทมีกำไร หรือจะกำหนดเงื่อนไขอย่างไรให้ปฏิบัติได้อย่างเป็นรูปธรรม กรณีที่กำหนดให้จ่ายปันผล 2 บาท/หุ้น ในทุกปีที่มีกำไร อย่างกำไร 1 บาท นี่ก็ถือว่ากำไร ก็ต้องจ่ายเงินปันผลแล้ว ผิดกับหุ้นสามัญ ซึ่งจะจ่ายเงินปันผลได้ต้องรออนุมัติจากที่ประชุมผู้ถือหุ้นก่อน

ทนายคนใหม่ยังทำหน้าที่ตบหน้าผมให้หายจากอาการโง่งี่เง่าต่อไปว่า เมื่อได้รับมติจากที่ประชุมหลังจากปฏิบัติตามมาตรา 1194 แล้ว ก็ให้ดำเนินการ ตามมาตรา 1222 – 1223

มาตรา ๑๒๒๒ บรรดาหุ้นที่ออกใหม่นั้น ต้องเสนอให้แก่ผู้ถือหุ้นทั้งหลายตามส่วนจำนวนหุ้นซึ่งเขาถืออยู่

คำเสนอเช่นนี้ ต้องทำเป็นหนังสือบอกกล่าวไปยังผู้ถือหุ้นทุกๆ คน ระบุจำนวนหุ้นให้ทราบว่าผู้นั้นชอบที่จะซื้อได้กี่หุ้น และให้กำหนดวันว่าถ้าพ้นวันนั้นไปมิได้มีสนองมาแล้ว จะถือว่าเป็นอันไม่รับซื้อ

เมื่อวันที่กำหนดล่วงไปแล้วก็ดี หรือผู้ถือหุ้นได้บอกมาว่าไม่รับซื้อหุ้นนั้นก็ดี กรรมการจะเอาหุ้นเช่นนั้นขายให้แก่ผู้ถือหุ้นคนอื่นหรือจะรับซื้อไว้เองก็ได้

มาตรา ๑๒๒๓ หนังสือบอกกล่าวที่เสนอให้ผู้ถือหุ้นซื้อหุ้นใหม่นั้นต้องลงวันเดือนปีและลายมือชื่อกรรมการ

ผู้ถือหุ้นเดิมจะสละสิทธิ์ไม่ซื้อหุ้นบุริมสิทธิเพิ่มทุน คงเหลือแต่ผมเท่านั้นที่ซื้อ และจะได้สิทธิซื้อจากหุ้นส่วนคนอื่นๆ ที่สละสิทธิ์ด้วย หลังจากผมซื้อหุ้นบุริมสิทธิได้ทั้งหมดคนเดียว 100,000 หุ้น ผมก็โอนขายหุ้นให้กับเฮียบึก แค่นี้การเพิ่มทุนก็จบ

ทนายคนใหม่ยังอธิบายต่อว่า การจะเพิ่มทุนหุ้นบุริมสิทธิจะต้องแก้หนังสือบริคณห์สนธิที่จำนวนหุ้น และต้องแก้ข้อบังคับของบริษัท ที่ว่าด้วยหุ้นของบริษัทมีชนิดเดียว เป็นหุ้นของบริษัทมี 2 ชนิด ได้แก่ หุ้นสามัญ และหุ้นบุริมสิทธิ โดยต้องระบุเงื่อนไขของหุ้นบุริมสิทธิลงไปในข้อบังคับของบริษัทด้วย แค่นี้ก็เป็นอันว่าจบ

ทุกถ้อยคำของทนายใหม่ที่ดูมีความมั่นใจและไม่ต้องเปิดตำรา ทำให้ผมรู้ซึ้งว่า อย่าไว้ใจทาง อย่าวางใจคน จะจนใจเอง ผมเพิ่งเรียนรู้ว่าการสักแต่เชื่อว่า เขาเป็นทนายจะต้องเก่งกฎหมาย เป็นเรื่องที่ผมคิดผิด คนเป็นทนายอาจจะไม่เก่งกฎหมาย และให้คำแนะนำเราอย่างผิดๆ ก็ได้

บทเรียนครั้งที่ผ่านมา ผมเล่าให้ทนงฟัง และบอกทนงว่า  ผมเจ็บใจและแค้นใจทนายคนนั้น ทนงกลับดูเฉยๆ และบอกผมว่า เรื่องมันแล้วไปแล้ว ก็ให้แล้วกันไป ผมเงยหน้าขึ้นมองทนงส่งสายตาในทำนองที่บอกกับทนงว่า สำหรับกู กูไม่ให้มันแล้วไปแน่นอน

วิธีออกหุ้นบุริมสิทธิ 2